د اسلامي تاریخ په اوږدو کې داسې مشران تېر شوي دي چې په سختو شېبو کې یې د امت د ژغورلو لپاره پاڅون کړی دی. له همدغو شخصیتونو څخه یو هم یوسف بن تاشفین و؛ هغه زاهد، عادل او زړور قومندان چې د شمالي افریقا له صحراوو څخه راپورته شو او د اندلس د ژغورنې اتل وګرځېد.
هغه د المرابطین ستر دولت جوړ کړ او د خپل تدبیر، عدالت او زړورتیا له امله د اسلامي تاریخ په زرینو پاڼو کې ځای لري.
#د زېږون او لومړنی ژوند
یوسف بن تاشفین شاوخوا د ۱۰۰۹م کال په شاوخوا کې د شمالي افریقا په صحرايي سیمو کې وزېږېد. هغه د صنهاجه بربر قبیلې پورې تړاو درلود.
د هغه ژوند له ساده چاپېریال څخه پیل شو. د صحرا سخت ژوند هغه ته زغم، صبر او زړورتیا وروښوده.
#د المرابطین دولت بنسټ
د هغه وخت په شمالي افریقا کې یو دیني اصلاحاتي حرکت رامنځته شوی و چې د المرابطین په نوم پېژندل کېده.
یوسف بن تاشفین د همدې حرکت له مشرانو څخه شو او وروسته د ټول دولت مشري ور وسپارل شوه.
هغه وتوانېد چې د مراکش، موریتانیا او د شمالي افریقا پراخې سیمې تر خپل واک لاندې راولي.
هغه همدارنګه د مراکش ښار بنسټ کېښود چې وروسته د المرابطینو د دولت پلازمېنه شوه.
#د اندلس ستونزه
په همدې وخت کې د اندلس مسلمانان له سختو ستونزو سره مخ وو.
اندلس په کوچنیو امارتونو وېشل شوی و او عیسوي پاچاهان پر مسلمانانو بریدونه کول. له همدې امله د اندلس ځینو امیرانو له یوسف بن تاشفین څخه مرسته وغوښته.
#د زلاقه تاریخي جګړه
یوسف بن تاشفین د خپل پوځ سره اندلس ته ولاړ او د عیسوي ځواکونو پر ضد یې تاریخي جګړه وکړه.
دا جګړه د د زلاقه جګړه په نوم پېژندل کېږي او په ۱۰۸۶م کال کې ترسره شوه.
په دې جګړه کې د عیسوي پوځ مشر الفونسو شپږم و.
د جګړې پایله د مسلمانانو ستره بریا وه او د اندلس مسلمانان له یوې سترې ماتې څخه وژغورل شول.
#د اندلس یووالی
وروسته یوسف بن تاشفین ولیدل چې د اندلس امیران کمزوري دي او د یووالي توان نه لري.
له همدې امله هغه د اندلس ډېری امارتونه د المرابطین دولت تر واک لاندې راوستل او د سیمې سیاسي ثبات یې ټینګ کړ.
#شخصیت او ځانګړتیاوې
یوسف بن تاشفین د خپل ساده ژوند او عدالت له امله مشهور و.
د هغه مهمې ځانګړتیاوې:
ساده او زاهد ژوند
عدالت خوښوونکی مشر
زړور او تکړه قومندان
د اسلامي ارزښتونو ساتونکی
سره له دې چې هغه یو ستر پاچا و، خو ډېر ساده لباس به یې اغوسته او له تجمل څخه یې ځان ساته.
#د امپراتورۍ پراخوالی
د هغه د واکمنۍ پر مهال د المرابطین دولت ډېر پراخ شو.
د هغه امپراتوري په لاندې سیمو کې خپره وه:
مراکش
الجزایر
موریتانیا
د صحرا ځینې سیمې
اندلس (د هسپانیا مسلمانې سیمې)
دا دولت د هغه وخت له سترو اسلامي قدرتونو څخه و.
#وفات
یوسف بن تاشفین په ۱۱۰۶م کال کې په مراکش کې وفات شو.
هغه نږدې سل کاله عمر وکړ او د خپل اوږد ژوند ډېره برخه یې د اسلام او دولت د خدمت لپاره تېره کړه.
#تاریخي میراث
یوسف بن تاشفین د اسلامي تاریخ له سترو اتلانو څخه ګڼل کېږي. هغه د اندلس مسلمانان له سقوط څخه وژغورل او یو قوي دولت یې جوړ کړ.
نن هم تاریخپوهان هغه د عدالت، زهد او پوځي مهارت یو ستر مثال بولي.
