ـــاَلسَلامُ عَلَيْكُم وَرَحْمَةُ اَللهِ وَبَرَكاتُهُ

🌿 د ذکرونو پښتو معنا او تشریح ۱. ﴿ وَذَكِّرْ فَإِنَّ الذِّكْرَىٰ تَنفَعُ الْمُؤْمِنِينَ ﴾ ژباړه: او نصیحت کوه، ځکه چې نصیحت مؤمنانو ته ګټه رسوي. تشریح: دا د قرآن کریم د الذاریات سورت، ۵۵م آیت دی. الله تعالی خپل پیغمبر ﷺ ته لارښوونه کوي چې خلکو ته د الله یادونه او نصیحت وکړي، ځکه نصیحت د مؤمنانو زړونه راویښوي، د نېکو اعمالو شوق ورپیدا کوي او له ګناهونو څخه یې راګرځوي. ۲. سُبْحَانَ اللهِ ژباړه: الله تعالی له هر عیب او نیمګړتیا څخه پاک دی. تشریح: کله چې ته «سبحان الله» وایې، نو په دې اعتراف کوې چې الله تعالی له هر ډول عیب، کمزورۍ او نیمګړتیا څخه پاک دی او د بشپړ کمال څښتن دی. ۳. الْحَمْدُ لِلَّهِ ژباړه: ټولې ستاینې یوازې الله تعالی ته دي. تشریح: د ژوند ټول نعمتونه، لکه ایمان، روغتیا، علم، رزق او ژوند، د الله تعالی له لوري دي. په دې ذکر سره د الله شکر ادا کوو او اعتراف کوو چې د هر ډول ستاینې وړ یوازې الله تعالی دی. ۴. لَا إِلٰهَ إِلَّا اللهُ ژباړه: له الله تعالی پرته بل هېڅ د عبادت وړ معبود نشته. تشریح: دا د توحید ستره کلمه ده. معنا یې دا ده چې عبادت، دعا او د بندګۍ ټول هغه اعمال چې یوازې د الله حق دي، باید یوازې الله تعالی ته ځانګړي شي. مسلمان په دې کلمې سره خپل ایمان او د الله یکتایي څرګندوي. ۵. اللهُ أَكْبَرُ ژباړه: الله تعالی تر هر څه لوی او ستر دی. تشریح: الله تعالی تر هر مخلوق، ځواک او مقام لوړ دی. کله چې انسان دا ذکر وایي، نو باید په زړه کې دا احساس ولري چې د الله تعالی قدرت تر هرې ستونزې لوی دی او هېڅ شی د هغه له قدرت څخه بهر نه دی. ۶. لَا حَوْلَ وَلَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللهِ ژباړه: له الله تعالی پرته نه د بدلون توان شته او نه د ځواک سرچینه. تشریح: یعنې انسان د الله تعالی له مرستې پرته د ګناه پرېښودلو، د نېکۍ ترسره کولو او د ستونزو د زغملو بشپړ توان نه لري. دا ذکر موږ ته راښيي چې پر الله توکل وکړو او د هغه مرسته وغواړو. ۷. سُبْحَانَ اللهِ وَبِحَمْدِهِ ژباړه: الله تعالی پاک دی او زه د هغه ستاینه کوم. تشریح: په دې ذکر کې د الله تعالی پاکوالی او ستاینه دواړه راغلي دي. مسلمان په دې سره د خپل رب عظمت بیانوي او د هغه شکر ادا کوي. ۸. سُبْحَانَ اللهِ الْعَظِيمِ ژباړه: لوی او عظیم الله تعالی له هر عیب څخه پاک دی. تشریح: په دې ذکر کې د الله تعالی عظمت او بې‌عیبي اعلانوو. کله چې دا کلمه په اخلاص سره وایو، باید د الله تعالی د عظمت احساس په زړه کې ولرو. ۹. أَسْتَغْفِرُ اللهَ الْعَلِيَّ الْعَظِيمَ وَأَتُوبُ إِلَيْهِ ژباړه: زه له لوړ مقام او ستر عظمت لرونکي الله څخه بښنه غواړم او هغه ته توبه کوم. تشریح: په دې ذکر کې له الله تعالی څخه د خپلو ګناهونو بښنه غواړو او هغه ته د بېرته ورګرځېدو ژمنه کوو. د توبې مهم شرطونه دا دي: له ګناه څخه لاس اخیستل. پر ترسره شوې ګناه پښېمانه کېدل. د بیا نه کولو رښتینې اراده لرل. که د چا حق مو تر پښو لاندې کړی وي، د هغه د حق د ادا کولو هڅه کول. یوازې په ژبه استغفار ویل ښه عمل دی، خو له رښتینې توبې سره یې یوځای کول ډېر مهم دي. ۱۰. لَا إِلٰهَ إِلَّا أَنْتَ سُبْحَانَكَ إِنِّي كُنْتُ مِنَ الظَّالِمِينَ ژباړه: له تا پرته بل د عبادت وړ معبود نشته؛ ته پاک یې، بېشکه زه له تېروتونکو څخه وم. تشریح: دا د حضرت یونس علیه السلام دعا ده چې د قرآن کریم د الأنبیاء سورت په ۸۷م آیت کې راغلې ده. دا دعا موږ ته درې مهم درسونه راکوي: ۱. یوازې الله تعالی د عبادت وړ دی. ۲. الله تعالی له هر عیب او نیمګړتیا څخه پاک دی. ۳. انسان باید خپلې تېروتنې ومني او له الله تعالی څخه بښنه وغواړي. کله چې انسان په غم، ستونزه یا سخت حالت کې وي، دا دعا په اخلاص سره ویل د الله تعالی یاد تازه کوي او انسان ته د توبې او دعا لار ورښيي. ۱۱. اللَّهُمَّ صَلِّ وَسَلِّمْ عَلَى نَبِيِّنَا مُحَمَّدٍ ژباړه: اې الله! زموږ پر پیغمبر محمد ﷺ رحمتونه او سلامتیا نازل کړه. تشریح: دې ته پر رسول الله ﷺ درود ویل وایي. مسلمان د دې ذکر په ویلو سره له خپل پیغمبر ﷺ سره مینه څرګندوي او د الله تعالی څخه غواړي چې پر هغه رحمت او سلامتیا نازل کړي. په قرآن کریم کې هم الله تعالی مؤمنانو ته د رسول الله ﷺ د درود او سلام امر کړی دی. ۱۲. يَا مُقَلِّبَ الْقُلُوبِ ثَبِّتْ قَلْبِي عَلَى دِينِكَ ژباړه: اې د زړونو اړوونکي ذاته! زما زړه پر خپل دین ثابت وساته. تشریح: دا د رسول الله ﷺ له مشهورو دعاوو څخه ده. د انسان زړه کله ناکله د شک، وسوسو، غفلت او د دنیا د مینې تر اغېز لاندې راځي؛ نو مسلمان له الله تعالی څخه غواړي چې ایمان یې ثابت وساتي. دا دعا موږ ته راښيي چې یوازې پر خپل قوت تکیه ونه کړو، بلکې د ایمان د ساتلو لپاره له الله تعالی څخه تل مرسته وغواړو. 🌸 د دې ټولو ذکرونو ګډ پیغام څه دی؟ دا ذکرونه د مسلمان د ژوند مهم اړخونه رانغاړي: د الله پېژندنه: الله اکبر، سبحان الله او لا إله إلا الله. شکر او ستاینه: الحمد لله او سبحان الله وبحمده. پر الله توکل: لا حول ولا قوة إلا بالله. له ګناهونو توبه: أستغفر الله وأتوب إليه. د ستونزو پر مهال دعا: لا إله إلا أنت سبحانك إني كنت من الظالمين. له رسول الله ﷺ سره مینه: اللهم صل وسلم على نبينا محمد. د ایمان د ثبات غوښتنه: يا مقلب القلوب ثبت قلبي على دينك. 🌿 څنګه له دې ذکرونو څخه ښه ګټه واخلو؟ ۱. ذکرونه په ارام زړه او د معنا په پوهېدو سره ووایئ. ۲. یوازې په ژبه یې مه تکراروئ؛ هڅه وکړئ چې معنا یې په زړه کې هم احساس کړئ. ۳. د ورځې په مناسب وخت کې د الله تعالی یاد ته وخت ځانګړی کړئ. ۴. د ذکر ترڅنګ لمونځ، د قرآن کریم تلاوت، نېک اخلاق او د خلکو د حقونو مراعات هم وکړئ. ۵. که کله مو زړه له ذکر څخه غافل شو، ناامیده کېږئ مه؛ بېرته د الله تعالی یاد ته راوګرځئ. یوه مهمه خبره: د ذکر اصلي موخه یوازې د الفاظو تکرار نه دی، بلکې د الله تعالی یاد، د زړه اصلاح، د ایمان پیاوړتیا او د عمل ښه کول دي. الله تعالی دې زموږ زړونه په خپل ذکر روښانه، زموږ ګناهونه وبښي او موږ دې پر خپل دین ثابت قدمه وساتي. آمین! 🤲 عبیده الانصاري